بدون شک عقب ماندگی ایران در بسیاری از زمینه ها دست کم طی چند صد سال اخیر ، تابع علل و زمینه های گوناگونی است . در این میان دین اسلام و به ویژه مذهب تشییع بدون شک دارای رل تعیین کننده ای بوده است . برای نمونه به این خبر توجه فرمایید :

جوان : درهفته هاى اخير در مجتمع هاى قضايى افرادى ديده مى شوند كه با ظاهرى آراسته! آماده هستند در قبال دريافت وجوه مختلف به عنوان يك فرد مطلع از موضوع و شاهد در دادگاه شهادت دهند. اين افراد در مقابل مجتمع هاى قضايى خانواده حاضر شده و با اعلام اينكه «شهادت مى دهم» اقدام به دريافت وجه از شاكيان (عمدتا تراول چك 50 هزار تومانى) كرده و با حضور در مقابل قاضى به نفع شاكى شهادت مى دهند. به نوشته ايرنا اين افراد بدون آنكه كسى مزاحم كار آنها باشد به طور دائم مقابل مجتمع هاى قضايى حاضر بوده و جالب اينجاست تعدادى از آنها كه در قالب يك تيم فعاليت مى كنند،اجازه حضور افراد غير در مقابل دادگاه رابراى شهادت دادن نمى دهند".