آزادی يا Liberty چيست؟اين اصطلاح معادل واژه ليبرته Liberte در زبان فرانسه و ريشه لاتين آن Libertas است كه به مفهوم فقدان جبر و دوری از قيد و بند ميباشد.
آزادي، وضع، حال ورفتاري است كه درآن شرايط و روابط جبري وسنگيني قدرت محسوس نباشد وبازدارنده حركت ذاتي وطبيعي آدمي نشود.
واژه آزادي درفارسي ازريشه پهلوي (آزات) به معناي وارسته، نجيب وجوانمرد است.
از لحاظ اجتماعي، آزادي انواع مختلف دارد. آزادي سياسي، آزادي اقتصادي، آزادي فرهنگي و .... و نيز جنبه هاي متعدد دارد. آزادي بيان، آزادي نوشتار، آزادي كردار و ....
آزادي شامل آزادي انديشه وعقيده و امكان بروز آن در جامعه است و يكي از اركان دمكراسي بشمار ميرود.
آزادي مترادف هرج و مرج وعنان گسيختگي نيست. درآزادي متعالي و سازنده امر انتظام مستتر است. آزادي بدون انتظام دروني و بروني، نوعي هرج ومرج است كه با ذات و آثار آزادي مغايرت دارد.
آزادي هاي چهارگانه ( Four Freedoms)
درتاريخ معاصر آمريكا سابقه اين اصطلاح به ششم ژانويه 1941 ميرسد كه فرانكلين روزولت رئيس جمهور وقت آمريكا در آن روز طي نطقي خطاب به كنگره آمريكا اصول آن را بد ين شرح بيان داشت::
1 – آزادي گفتار و بيان
2 – آزادي از نيازمندی
3 – آزادي از ترس
4 – آزادي پرستش پروردگار
آزادي هاي فردي يا Individual Liberties
آزادي هاي فردي عبارت از حقوقي است كه توسط دولتها براي افراد شناخته و آن را تضمين نموده اند، نظير آزادي مطبوعات، انجمن، تجارت، دين ، اقامت و كسب و كار. معمولا اين حقوق در قوانين اساسي كشورها تضمين ميگردد.
واژه آزادی به خودی خود واژه بزرگی است و با عبارتهایی همچون آزادیهای اجتماعی و حقوق بشر آمیخته شدهاست. «آزادی» واژهای تعریف شدهاست و دولت به عنوان نماینده مردم وظیفه حفظ و نگهداری «آزادیها» را بر عهده دارد.
برخی از آزدایهای شناخته شده در زیر می آيد:
آزادی مذهب
آزادی پوشش
آزادی اقتصادی
آزادی رای و انتخابات آزاد و دمکراتیک
آزادیهای اجتماعی
آزادی جنسی (از جمله آزادی در عشق به همجنس)
آزادی سیاسی
آزادی آموزشی و حق ادامه تحصیلات
آزادیهای قومی و ملیتی
آزادیهای مدنی
آزادی ابراز عقیده
آزادی رسانه و مطبوعات
آزادی انتقاد کردن از قدرت
آزادی اعتراض کردن
آزادی مقاومت (از جمله در برابر اشغال نظامی، استعمار )
متن کامل اعلاميه جهانی حقوق بشر ۸۶/۸/۲۶
آزادي پيرترين زنداني نيويورك ۸۶/۸/۱۸
آزادی بيان در جمهوری اسلامی ۸۶/۷/۱۰
خواستن، توانستن است
شامی گيلانی