زبان های مهجور جهان نابود می شوندزبان شناسان نپالي به زن 82 ساله يي برخورده اند که آخرين شخص در جهان است که به زبان «دورا» سخن مي گويد. اين زن اميدوار است پيش از مرگش بتواند اين زبان را حفظ و از نابودي آن جلوگيري کند.
«سومادوي دورا» منبعي غني از آوازها و داستان هاي عاميانه اين زبان و مادر شش فرزند است. او کر و کور است و وضعيت جسماني اش چندان رضايت بخش نيست. کدار بيلاش ناگيلا که تاکنون براي رساله دکترايش 2300 کلمه از کلمات اين زبان را جمع آوري کرده است، مي گويد؛ «او همچون آفتاب لب بام است. اگر بميرد، آينده زبان دورا بسيار متزلزل خواهد بود يا حتي شايد آينده يي براي اين زبان وجود نداشته باشد.»
اين زن در روستاي دورا داندا در کوه هاي هيماليا در 80 کيلومتري کاتماندو زندگي مي کند. تنها کسي که گفته مي شد، مي تواند با اين زن به زبان دورايي صحبت کند، زني در روستايي مجاور بود که در آگوست گذشته درگذشت. در هر دو هفته به طور متوسط يکي از 6500 زبان موجود در جهان نابود مي شود. سومادوي در حال حاضر با خانواده و دوستانش به زبان نپالي يا گارانج سخن مي گويد.
در نپال بيش از 100 اقليت زباني وجود دارد، اما اغلب آنها در خطر نابودي قرار دارند زيرا زبان رسمي در مدارس نپالي يا انگليسي است. ناگيلاي 38 ساله مي گويد؛ «زماني که من به مدرسه مي رفتم دو دوست دورايي داشتم که به زبان نپالي حرف مي زدند و از زبان خودشان هيچ نمي دانستند... سومادوي يک استثناي شگفت انگيز است. ناگيلا ابتدا قصد داشت سومادوي را به کاتماندو ببرد و تحت مراقبت هاي پزشکي قرار دهد اما پول کافي براي اين کار را نداشت.
ناگيلا اميدوار است بتواند با مدون ساختن اين زبان، کودکان قوم پنج هزار نفري دورا بتوانند زبان قوم خود را بياموزند؛ «اين امر مي تواند ميراث يک قوم در آستانه نابودي را نجات دهد.»
حامی: خداحافظ
داستانهای ملانصرالدين (۴)