رامین مهمان‌پرست، سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست امنیت ملی و سیاست خارجی که در نمایشگاه دستاوردهای نظام اسلامی در پرتو قانون اساسی در مصلا برگزار شد، درباره روابط ایران و آمریکا گفت: سیاست کلی جمهوری اسلامی توسعه روابط با همه کشورها است. سیاست‌ها در چارچوبی که مقام معظم رهبری و پیش از آن امام خمینی تدوین کرده‌اند برنامه‌ریزی شده است.

وی اضافه کرد: رژیم صهیونیستی را نامشروع می‌دانیم و از دایره بحث ما خارج است، اما سیاست اصولی ما توسعه روابط با همه کشورها است مگر با کشورهای که به دلیل خشونت در بین مردم ما ذهنیت منفی نسبت به آنها وجود دارد و آنها خود را از روابط خوب با کشورمان بی‌بهره کردند.

به مهمان‌پرست ادامه داد: آمریکا جزء این دسته از کشورها بوده است و به خاطر عملکردهایی که داشته است فضایی ایجاد کرده که منفعتی از رابطه با این کشور برای ما تلقی نمی‌شود در دوره اوباما که وی با شعار تغییر روی کار آمد و پذیرفت که سیاست‌های گذشته آمریکا درست نبوده است و باید رویکردی تازه‌ای داشت امیدواری در برخی از ملت‌ها به وجود آمده بود که شاید تغییری در رفتار آنها مشاهده شود. در چهار سال اول شاهد تغییری نبودیم و سیاست‌ها ادامه حمایت از نظامی‌گری، دخالت در مسائل داخلی کشورها و فشارهای تحریمی علیه کشورهای مستقل بود.

سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: در دولت دوم بحث تغییر و اصرار بر تغییر رفتار پر رنگ‌تر مطرح می‌شود از جمله شاهد تغییراتی در کابینه و یا اظهاراتی از سوی جو بایدن بوده‌ایم که مقداری فضا را به سمتی برده است که شاید تغییری در رفتار و عمل دولت آمریکا بخواهد ایجاد شود. ملاک ما در ارزیابی عملکردها است هر تغییری باید در عمل ارزیابی شود صرف بیان این تغییر کافی نیست.

وی اظهار کرد: ما در مواردی مانند عراق و افغانستان با آمریکا مذاکره کردیم اما نتیجه آن این بود که با وجودی که نقش ایران در ایجاد ثبات و امنیت انکارناپذیر است و همه بر آن تاکید دارند رییس‌جمهور وقت آمریکا به فاصله کوتاهی ایران را عضو محور شرارت اعلام کرد ما قبلا مذاکرات موضوعی داشته‌ایم. اما آنها این‌گونه رفتار کرده‌اند.

مهمان‌پرست افزود: اگر قرار باشد مذاکره صورت گیرد با دیدگاه مثبت به آن نگاه می‌کنیم شرط مذاکره احترام به طرف مقابل و مذاکره در شرایط برابر است در این فضا گفت‌وگو بین قدرتهای بزرگ به صلح و امنیت جهان کمک می‌کند.

وی تاکید کرد: ما به عنوان قدرت‌های منطقه‌یی تاثیرگذار هستیم و آمریکا نیز به نتیجه رسیده است که اگر به دنبال سیاست‌های اصلاحی باشد باید مسیر منطقی که رویکرد عادلانه‌ای داشته باشد در پیش بگیرد در این صورت مذاکره قابل بررسی است. حرف منطقی ما این است اگر در گفت‌وگو جدی هستید، گفت‌وگو با همراه با فشار و تهدید معنا ندارد این تناقض گفت‌وگوها را به نتیجه دلخواه نمی‌رساند اگر آمریکا قصد مذاکرات منطقی و جدی با هدف همکاری در حل مشکلات منطقه‌ای و بین‌المللی داشته باشد در مورد موضوعات خاص آمادگی مذاکره داریم اما شرط آن رفتار از موضع برابر و کنار گذاشتن اشتباهات گذشته است.

رامین مهمان‌پرست درباره تحریم‌های جدید علیه ایران که قرار است از شش فوریه اجرایی شود، گفت: طبق اعلام آن‌ها از شش فوریه کشورهای خریدار نفت ایران فقط می‌توانند در ازای وجه آن کالا به ایران بدهند.

وی گفت: تحریم‌ها به بهانه قطعنامه‌های شورای امنیت به خاطر فعالیت‌های صلح‌آمیز کشورمان است در حالی که تا الان یک سند علیه فعالیت‌های صلح‌آمیز هسته‌یی ایران وجود ندارد. تنها دلیلی که آن‌ها این اقدامات خصمانه را علیه ایران انجام می‌دهند این است که می‌گویند ممکن است در آینده به سمت فعالیت‌های غیرصلح‌آمیز انحراف پیدا کنیم که بحثی غیرمنطقی است.

سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: ما قطعنامه‌های غیرقانونی و غیرمنطقی شورای امنیت را قبول نداریم به ویژه مصوباتی که آمریکا و اروپا به تنهایی علیه ایران تصویب و به اجرا در می‌آورند. جرم‌ ما این است که کشوری مستقل هستیم و روی پای خود ایستاده‌یم. آن‌ها دوست ندارند کشوری در منطقه مستقل باشد و در عین فشارهایی که وارد می‌شود بتواند به پیشرفت‌های بزرگی دست پیدا کند.

وی تاکید کرد: آن‌ها باید بپذیرند که با این رفتار اشتباه نمی‌توان جلوی حرکت کشورها برای رسیدن به استقلال را گرفت. اگر به دنبال داشتن رابطه محترمانه با کشورها هستند باید حقوق و استقلال آن‌ها را محترم بشمارند.

مهمان‌پرست خاطرنشان کرد: ملت ایران از اهداف آرمانی خود دست بر نمی‌دارد و به دنبال راه‌هایی برای خنثی کردن فشارهای بین‌المللی است. تنها مساله‌ای که آن‌ها را به رفتارهای تحریمی تحریک می‌کند اقتصاد وابسته به نفت ماست که خوشبختانه به خاطر تحریم‌ها و تهدیدهای سال‌های اخیر این فرصت برای ما فراهم شده است تا با برنامه‌ریزی دقیق وابستگی بودجه خود با نفت را قطع کنیم.

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره درخواست آمریکا برای مذاکره مستقیم با ایران در موضوع هسته‌یی، گفت: آن‌ها می‌گویند می‌خواهند از مسیر گفت‌وگو و مذاکره وارد شوند اما این اظهارات آن‌ها با رفتارهای‌شان در تناقض است.

وی درباره مساله بحرین نیز خاطرنشان کرد: موضع ما در مقابل ملت‌های منطقه همان است که در مقابل ملت بحرین داریم. دولت‌های منطقه باید به جای سرکوب و به‌کارگیری نیروهای امنیتی و نظامی حرف مردم‌شان را بشنوند. اگر اکثریت در یک کشوری چیزی می‌خواهند یا حرفی دارند حتما باید شنیده شود و حتی اگر اقلیتی حرفی برای گفتن دارد نباید سرکوب شود. کشورهای منطقه اگر می‌خواهند بزرگ و قوی باشند راه آن این است که متکی به غرب و خرید سلاح نباشند. برخورداری از حمایت حداکثری ملت خودشان آن‌ها را قوی می‌کند. دوستان ما در بحرین بهتر است خواست مردم‌شان را بشنوند.

مهمان‌پرست ادامه داد: سرکوب مردم بحرین یک نمونه از رفتار دوگانه کشورهای غرب است. آن‌ها به خاطر به‌اصطلاح دفاع از دموکراسی و حقوق بشر، هرگونه افراط‌گرایی و کشتار را در سوریه حمایت می‌کنند در حالی که مردم بحرین را نمی‌بینند، ما کمک می‌کنیم تا ملت‌ها به حقوق‌شان دست پیدا کنند و رایزنی‌های سیاسی و دیپلماتیک‌مان را در این مسیر ادامه می‌دهیم. دولت بحرین باید بداند خطر اصلی رژیم صهیونیستی است و باید مراقب آن بود.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی درباره استنباط مثبت آمریکایی‌ها از استقبال صالحی درباره مذاکره مستقیم میان ایران و‌آمریکا، گفت: آمریکایی‌ها اصرار دارند مذاکره مستقیم برای حل مساله هسته‌یی ایران داشته باشند اما ما فکر می‌کنیم گفت‌وگو با طرف مقابل اگر چارچوب منطقی داشته باشد خیلی سریع قابل حل است. بحث آن‌ها در موضوع هسته‌یی ایران فنی و حقوقی نیست بلکه سیاسی است. البته بحث هسته‌یی می‌تواند موضوعی برای گفت‌وگوهایی که آمریکایی‌ها ادعا می‌کنند باشد. آن‌ها می‌توانند با به رسمیت شناختن حقوق ما و حق تمامی کشورهای مستقل برای استفاده از تکنولوژی صلح‌آمیز هسته‌یی در چارچوب ان‌.پی‌.تی گام مهمی را بردارند. طبیعی است اگر ابهام و نگرانی باشد با یک توافق کلی می‌توان انحراف نداشتن به سمت سلاح هسته‌یی را تضمین کرد طوری که این توافق برای دو طرف قابل پذیرش باشد.

وی افزود: برای این کار تغییر رفتار آمریکا و هم‌پیمانانش گامی به سمت تعامل خواهد بود.

مهمان‌پرست درباره این که صحبت‌های صالحی درباره مذاکره با آمریکا موضع رسمی ایران است، گفت: صالحی به عنوان وزیر خارجه چارچوب منطقی سیاست و عامل کشورمان با سایر کشورها را تشریح کرده است، سیاست‌های کلان کشور با تایید مقام معظم رهبری است. هیچ وقت ما نگفته‌ایم با آمریکا تحت هیچ شرایطی مذاکره نمی‌کنیم. برای حل بحران‌های منطقه‌یی از جمله عراق و افغانستان ما به آن‌ها صحبت کرده‌ایم اما اشکال در رویکرد آمریکایی‌هاست که هر جا مشکل پیدا می‌کنند جلو می‌آیند و بعد از رفع مشکلا‌ت‌شان رفتاری می‌کنند مغایر با رویکرد تفاهم و تعامل.

سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: در بحث مذاکره برای رابطه با آمریکا در حال حاضر هیچ فردی در ایران نیست که چنین فضایی را تصور کند چرا که هیچ علامتی از تغییر رفتار آمریکایی‌ها دیده نمی‌شود. جو بایدن، معاون رییس‌جمهور آمریکا ظرف دو روز بحث مذاکره با ایران را مطرح کرد و صحبت‌های صالحی درباره این مساله مبتنی بر استقبال از اصل گفت‌وگو و حرکتی مثبت است اما با ذکر این مطلب که گفت‌وگو در موضوعات خاص هم شرایط خاص دارد مبنی بر این که باید در شرایط برابر مذاکره شود نه این که یک طرف از موضع بالا برخورد کند.

او اضافه کرد: اگر قرار باشد رویکردها به سمت تعامل رود باید رویکردهای قبلی مبتنی بر تقابل کنار گذاشته شود. نمی‌شود هم مذاکره کرد و هم تحریم‌ها را افزایش داد. علامتی که نشان دهنده تغییر رفتار مقامات آمریکا باشد در حال حاضر دیده نمی شود. یکی از علامت‌ها این است که فشارهای غیرقانونی بر ایران برداشته شود و حقوق ما در موضوع هسته‌یی به رسمیت شناخته شود.

مهمان‌پرست تاکید کرد: ایران متعهد به ان‌.پی‌.تی است و سردمدار مبارزه با سلاح هسته‌یی و پیشنهاد دهنده خاورمیانه عاری از سلاح هسته‌یی است، چنان چه آمریکا اقدامات بالا را انجام دهد یک گام مثبت تلقی می‌شود و در آن صورت ما نیز از ظرفیت خود برای حل بحران‌های منطقه استفاده می‌کنیم همان‌طور که قبلا استفاده کرده‌ایم.