کلاوس شاب، بنیانگذار مجمع جهانی اقتصادی داووس، از اختلافات ژاپن-چین در دریای چین، جنگ داخلی سوریه، و برنامه اتمی ایران به عنوان "قوی سیاه*" یاد کرد. مراد او از این استعاره، اشاره به نقش بالقوه بحران‌های برشمرده برای شیطانی شدن، و در مخاطره قرار دادن امنیت (قوهای سفید) در جهان بود.

کلاوس شاب ، آلمانی 78 ساله، طی گفتگویی با تلویزیون بلومبرگ خاطر نشان ساخت: "دنیا همچنان با مخاطرات متعددی روبرو است، از این لحاظ پرداختن به خطرها نمی تواند تنها به تهدیدهای اقتصادی محدود بماند. ضروری است که ما (جامعه جهانی) در مقابل مخاطرات سیاسی ظرفیت مقاومت خود را افزایش دهیم."

طی روز دوم مجمع جهانی اقتصاد، عنوان شد که اعمال تحریم‌هاعلیه ایران به شکل کنونی به انتهای خط رسیده و "شدت گرفتن آنها می‌تواند جمهوری اسلامی را به حرکت در جهت دست یافتن به بمب اتمی تشویق کند."

در توجیه نظریه یاد شده عنوان گردید که "جمهوری اسلامی با در اختیار گرفتن بمب ممکن است خود را در شرایط بهتری برای رسیدن به معامله با جامعه جهانی ببیند."

یکی از سه گزینه

بدون شک ادامه وضع موجود در ایران برای جمهوری اسلامی در حکم خودکشی تدریجی است. برای خروج از وضعیت کنونی، جمهوری اسلامی یا خود را ناگزیر از تسلیم و واگذاری چرخه سوخت اتمی خواهد دید و یا با پرهیز از سازش به جامعه جهانی پشت کرده و تعهدات خود را در قبال پیمان منع گسترش سلاح‌های اتمی لغو خواهد کرد. این همان گزینه ای است که احتمال رویکرد به آن در داووس روز گذشته بار دیگر مورد اشاره قرار گرفت.

گزینه سوم ادامه وضع موجود تا آیندۀ نامشخص خواهد بود. تکیه بر گزینه سوم از سوی جمهوری اسلامی زمانی دارای توجیه عقلی است که یک هدف سیاسی و یا عبور از یک مرحله فنی ناتمام را مد نظر داشته باشد.

دلیل سیاسی محتمل، برگزاری انتخابات رییس جمهوری و رساندن نظام حاکم به نوعی هماهنگی و ثبات داخلی است. جمهوری اسلامی در صورت داشتن شانسی برای عبور از بحران جاری نیازمند انسجام در درون شاخه‌های حاکمیت است.

عامل دیگری که ادامه وضع موجود و سیاست "استقبال از مذاکره و تن ندادن به توافق " را می‌تواند توجیه کند تمام کردن کارهای ناتمام فنی در رابطه با برنامه های اعلام نشده اتمی است.

مبادرت به یک انفجار اتمی کامپیوتری، مونتاژ و ذخیره سازی اعلام نشده تعدادی سانتریفیوژ برای افزایش غلظت اورانیوم غنی شده در موقع ضروری و تکمیل اجزاء لازم برای مونتاژ نهایی یک بمب خام از جمله مراحلی است که می‌تواند صرف وقت چند ماه آینده را توجیه کند.

مهلت حساس

ایران برای افزایش غلظت اورانیوم در اختیار خود در اندازه نظامی مجبور به خروج از ان.پی.تی. است. خروج از پیمان ان.پی.تی. مستلزم دادن یک پیش‌آگهی سه ماهه به آژانس بین المللی انرژی اتمی است. در صورت دادن این پیش‌آگهی، ایران عملا در خطر اقدامات بازدارنده نظامی قرار خواهد گرفت.
کشورهای دارای سلاح اتمی، توانایی لازم برای حملۀ متقابل اتمی بعد از هدف قرار گرفته شدن را دارند. ایران در تلاش کسب ظرفیت مبادرت به آزمایش اتمی بعد از مورد حمله نظامی قرار گرفتن است. از این لحاظ ایران در عمل یک گام بزرگ از کشورهای دارنده بمب عقب تر است.

تمهیدات فنی تکمیل نشده ممکن است متوجه این هدف باشد که توانایی لازم را برای ساخت و تولید بمب اتمی، بعد از مورد حمله نظامی خارجی قرار گرفتن فراهم سازد.

توانایی فنی ساخت بمب

چنان که پاکستان با زیرساخت صنعتی عقب‌مانده تر از ایران (همچنین کره شمالی) قادر به تولید و آزمایش بمب اتمی شده‌اند، ایران، در صورت رسیدن به تصمیم سیاسی لازم، بی تردید قادر به عبور از این مرحله است. نکته مبهم در این محاسبه یکی قطعیت یافتن حمله نظامی علیه ایران طی مهلت داده شده و پیش از اخراج بازرسان آژانس از ایران است، و دیگری توجیه تحمل حمله نظامی و متعاقب آن تلاش برای دست یافتن به بمب اتمی. ایران در هر حال فرصت استفاده از بمب اتمی را علیه دشمن فرضی بدست نخواهد آورد و در بهترین شرایط، بمب فرضی اهرمی برای رسیدن به توافق با جامعه جهانی خواهد بود؛ تحمل هزینه‌ای سنگین در مقابل امتیازهایی محدود و بی تناسب با هزینه ها.

وجود این ابهام‌ها است که بن بست اتمی ایران را به یکی از سه بحران مشخص بین المللی در سال جاری تبدیل ساخته است.

در رابطه با ایران نکته مشخص دیگری که اجلاس سال جاری داووس را با جلسات پیشین متمایز می‌ساخت تم انتخاب شده برای آن بود. تم اجلاس سال جاری را با در نظر داشتن وضعیت کنونی اقتصاد جهانی " مقاومت پویا" نام داده اند که بی‌شباهت به "اقتصاد مقاومتی" مورد نظر رهبر جمهوری اسلامی برای افزایش توان ایستادگی در برابر فشار تحریم‌های اقتصادی نیست.