دانشجونیوز: گزارش ۸ سال نقض حق تحصیل شهروندان ایرانی در دانشگاه های کشور با هدف معرفی سازمان های موثر در نقض حق تحصیل و ارائه اسامی بیش از ۱۰۰۰ مورد محرومین از تحصیل و دانشجویان ستاره دار منتشر شد.

این گزارش که توسط کمیسیون حقوق بشر دفتر تحکیم وحدت با همکاری سایت دانشجونیوز و کمپین دفاع از حق تحصیل آماده شده، به ارائه برخی از مستندات و همچنین اطلاعات طبقه بندی شده بیش از ۱۰۰۰ مورد محرومین از تحصیل از فروردین ماه ۱۳۸۴ تا اسفند ۱۳۹۱ می پردازد.

گزارش نقض حق تحصیل همچنین در اختیار گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور ایران و گزارشگر ویژه حق تحصیل سازمان ملل متحد قرار خواهد گرفت.

این گزارش در حالی منتشر می شود که در روزهای اخیر روابط عمومی وزارت علوم با صدور اطلاعیه ای اعلام کرده بود که "ستاره‌دار کردن دانشجویان توسط وزارت علوم در سال‌های اخیر کذب محض است".

پس از روی کار آمدن محمود احمدی نژاد در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۴، بخشی از سیاست های وزارت علوم ایران و سازمان سنجش آموزش کشور به طور پررنگ تری در راستای تصمیمات نهادهای سرکوبگر برون دانشگاهی مانند وزارت اطلاعات و بخش هایی از قوه قضائیه قرار گرفت. علاوه بر این، با تصمیم وزیر علوم و تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی، افراد جدیدی به عنوان روسای دانشگاه های کشور منصوب شدند که در طول این سال ها سهم عمده ای در محرومیت از تحصیل دانشجویان داشته اند. تکذیب وجود دانشجویان ستاره دار در این سال ها در حالی صورت می گیرد که هم اکنون شماری از این دانشجویان به دلیل فعالیت های مرتبط با حق تحصیل در زندان هستند.

این گزارش در سه بخش کلی، اطلاعات اولیه در مورد نقض سیستماتیک حق تحصیل و آموزش شهروندان ایرانی را ارائه کرده است. بخش اول این گزارش به نقش نهادهای موثر در نقض حق تحصیل شماری از شهروندان در ایران می پردازد. بخش دوم این گزارش به نحوه نقض حق تحصیل پنج گروه مشخص؛ دانشجویان ستاره دار، محروم از تحصیل، اخراجی، اقلیت های مذهبی و زنان؛ در ایران با ارائه جزئیات و نمونه هایی در مورد هر گروه می پردازد. بخش سوم و نهایی این گزارش حاوی پیوست هایی مانند فهرست اطلاعات طبقه بندی شده بیش از ۱۰۰۰ مورد نقض حق تحصیل شهروندان ایرانی (۲۵۰ مورد اخراج اساتید و دانشجویان و ۷۶۸ مورد محرومیت از تحصیل) پس از سال ۱۳۸۴ و مدارک اخراج و محرومیت از تحصیل دانشجویان است.

بخش اول- نهادهای رسمی موثر در محروميت از تحصيل شهروندان ايرانی

در سال های اخیر، سازمان های مختلفی در کشور در محرومیت از تحصیل شهروندان ایرانی نقش مستقیم و یا غیر مستقیم ایفا کرده اند. در این بخش به معرفی برخی از این نهادها و نحوه عملکرد آنان می پردازیم.

بخش دوم: گروه های مختلف محروم از تحصيل در ايران

همان گونه که ذکر شد، دانشجویان ایرانی در سال های اخیر به دلایل و شکل های مختلف از حق بدیهی تحصیل در دانشگاه های ایران محروم شده اند. در پیوست ۵ این گزارش به ۷۶۸ مورد احکام محرومیت دانشجویان از تحصیل و ۲۵۰ مورد اخراج دانشجویان و اساتید از دانشگاه های ایران با شرح جزئیات این موارد از فروردین ۱۳۸۴ تا اسفند ماه ۱۳۹۱ اشاره شده است. علاوه بر این نزدیک به ۶۵۰ مورد محرومیت از تحصیل و اخراج شهروندان از دانشگاه های کشور به ثبت رسیده که اسامی آنان منتشر نشده است. لازم به ذکر است این گزارش تنها بخشی از موارد مستند شده ای است که شهروندان ایرانی از حق بدیهی تحصیل محروم شده اند. در بسیاری از موارد دانشجویان به دلیل فضای امنیتی و یا قول هایی مبنی بر تجدیدنظر در پرونده از افشای اطلاعات مرتبط با محرومیت از تحصیل خود خودداری می کنند.

اقدام حکومت جمهوری اسلامی ایران مبنی بر جلوگیری از تحصیل شمار زیادی از شهروندان ایرانی به دلیل عقاید سیاسی، مذهبی و یا فعالیت های صلح آمیز بدور از خشونت، و یا تبعیض تحصیلی علیه زنان به دلیل جنسیت، علاوه بر اینکه رفتاری مخالف با شان و کرامت انسانی است؛ مخالف بندهایی از قانون اساسی کشور و همچنین میثاق ها و کنوانسیون های بین المللی است که ایران به رعایت مفاد آن متعهد شده است.