سطح سواد سلامت روان در جامعه پایین است

مدیر کل دفتر سلامت اجتماعی، روان و اعتیاد وزارت بهداشت، پایین بودن سطح سواد سلامت روان در عموم جامعه را از بزرگترین مشکلات حوزه روان اعلام کرد. به گزارش ایسنا، دکتر احمد حاجبی در نشست خبری هفته سلامت روان، گفت: یکی از مهمترین مشکلات ما در حوزه سلامت روان، پایین بودن سطح سواد عموم جامعه در این حوزه است. وقتی این سطح از سواد وجود ندارد علائم روانشناختی نیز با مسائل مختلف توجیه می‌شود. وی افزود: حتی اگر بیمار در شرایط خوبی باشد و بیماری وی نیز تشخیص داده شود ما با افراد زیادی روبه رو هستیم که درمان را انجام نمی‌دهند چرا که به تبع آن برای آنها انگ اجتماعی ایجاد می‌شود. حاجبی همچنین با اشاره به گران نبودن بسیاری از درمان‌های سرپایی، ادامه داد: رایج ترین علتی که مردم در این حوزه خدمت نمی‌گرفتند این بود که فکر می‌کردند مشکل خود به خود برطرف می‌شود. وی همچنین در زمینه داروی بیماران اختلال روان، گفت: تقریبا همه داروهای روانپزشکی تحت پوشش بیمه است و کیفیت داروهای داخلی نیز خوب است. حاجبی با اشاره به طرح ایجاد مراکز جامع خدمات روانپزشکی در شبکه‌های بهداشتی و درمانی، گفت:‌ این چرخه برای حاشیه شهرها تعریف شده است و در آن کارشناس مراقب سلامت، کارشناس سلامت روان و پزشک عمومی وجود دارد، با توجه به شاخص‌های استانداردی که در آن مورد توجه قرار گرفته است، تحول عمده‌ای را در سلامت روان کشور ایجاد می‌کند. وی ارتباط سطح پایه و تخصصی را در حوزه روانپزشکی یک حلقه مفقوده دانست که بیمار پس از دریافت خدمت در سطح پایه، برای ادامه درمان و خدمت تخصصی دچار مشکل می‌شد.
به گفته وی، مدلی که در سه شهر تبریز، کرمان و مشهد به صورت پایلوت اجرا خواهد شد، تا آخر سال جمع بندی می‌شود و اگر نتیجه آن مثبت باشد، می‌تواند الگویی برای سایر بیماری ها و اختلالات مزمن باشد.
وجود دو میلیون معتاد در کشور
مدیر کل دفتر سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد با اشاره به آمار رسمی کشور که توسط ستاد مبارزه با مواد مخدر اعلام می‌شود، تعداد معتادان را یک میلیون و 350 هزار نفر عنوان کرد که این میزان با حساب مصرف تفننی به دو میلیون نفر می‌رسد. وی با اشاره به امضای تفاهمنامه مشترکی میان وزارت بهداشت و آموزش و پرورش برای تسهیل ارائه خدمات روانپزشکی در سطح مدارس، گفت:‌ ما به عنوان یک دستگاه تخصصی همواره اعلام کرده‌ایم که در ارتباط
با ارائه خدمات تخصصی به آموزش و پرورش آمادگی داریم. اخیرا نیز
تفاهمنامه‌ای امضا شده و نوید آن است که راحت تر بتوانیم در سیستم آموزش کشور خدمت ارائه کنیم. حاجبی همچنین مدیریت استفاده از تکنولوژی‌های جدید را در کاهش آسیب‌های آن موثر دانست و گفت: نوع استفاده ما از تکنولوژی، تبعات آن را مشخص می‌کند. اگر بتوانیم آن را مدیریت کنیم هیچ وقت به مشکل بر نمی‌خوریم. استفاده از این ابزارها به شرایط فرهنگی جامعه و خانواده بر می‌گردد و در هیچ کجا سنی برای شروع استفاده از آن در نظر نمی‌گیرند.
وزیر بهداشت: 40 هزار بیمار اعصاب و روان داریم
همچنین وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت: حدود ۴۰ هزار بیمار اعصاب و روان داریم که کمتر از ۱۰ هزار نفرشان را می توانیم بستری کنیم. دکتر حسن هاشمی پس از بازدید از بیمارستان روانپزشکی ایران در جاده مخصوص کرج در جمع خبرنگاران افزود: 50 درصد بیماران اعصاب و روان یا متوجه بیماری شان نیستند یا به دلایل اجتماعی به متخصص مراجعه نمی کنند.وی گفت: مراکز روانپزشکی تعدادشان خیلی کم و مشکلات شان زیاد است؛ در حقیقت مانند خود مریض های اعصاب و روان کمتر به این مراکز توجه شده است. هاشمی بیمارستان روانپزشکی ایران را یکی از مراکز موفق آموزشی و پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی ایران برشمرد و افزود: این فضا اصلا برای بیمارستان ساخته نشده و تقریبا خوابگاهی بوده که در گذشته برای ورزش های مختلف استفاده می شده است. وزیر بهداشت گفت: اینجا بیمارستان نیست و باید بیمارستان جدیدی ساخته شود و طبعا با منابع محدودی که داریم این موضوع در کوتاه مدت میسر نیست. هاشمی افزود: بارها گفته ام دولت برای روانپزشکی و سوختگی همه نوع حمایت را انجام می دهد و تقریبا چندین برابر تعداد تخت های موجود، نیاز به تخت برای بیماران مبتلا به اعصاب و روان داریم. وزیر بهداشت با تاکید بر ضرورت تاسیس بیمارستان گفت: امیدواریم بتوانیم از دیگران کمک بگیریم، به خاطر اینکه امکانات موجود ما پاسخگوی این نیازها نیست. وی افزود: امیدوارم نیکوکاران یا بخش هایی که علاقه مند به سرمایه گذاری هستند پا پیش جلو بگذارند و ما نیز حتما در حد مقدورات مان کمک خواهیم کرد تا در این مجموعه، که از نظر علمی بسیار ارزشمند است و پنج دوره رتبه
اول فارغ التحصیلان کشور را داشته است، بتوانیم بیمارستانی را برای
مظلوم ترین بیماران که آن هم در چنین منطقه ای از شهر دارند خدمت می گیرند
به همراه نیروهای متخصص و کارآمد تاسیس کنیم.هاشمی گفت: از اصل موضوع ناامید نیستم و ان شاءالله خدا کمک خواهد کرد، ما هم تلاشمان را می کنیم چرا که اینجا زمین خوبی دارد اما از نظر تاسیسات و امکانات برای ارائه خدمت خیلی فقیر هستند.وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت: معتقدم موضوع بیمه مهمترین مشکل حوزه سلامت است و باید یک روزی حل شود.دکتر حسن هاشمی افزود: حل شدن موضوع بیمه ها در حوزه سلامت با گفتگو میسر نیست. وی با بیان اینکه هر تغییری نیاز به اراده قوی و در عین حال پرداخت هزینه دارد گفت: اگر می‌خواهیم تحول و تغییر ایجاد کنیم باید هزینه اش را هم پرداخت کنیم. هاشمی افزود: همیشه در اینطور تصمیمات یک عده خوشایندشان است و یک عده برایشان نارضایتی ایجاد می شود، آنچه مهم است منافع مردم، منافع ملی و الهام گرفتن از تجربه و دانش بشری است که بالاخره ما کمتر به آن توجه می کنیم.
آمار دقیقی از واردات داروهای مربوط به بیماران روانی ندارم
وزیر بهداشت درباره افزایش چشمگیر واردات داروهای مربوط به بیماران روانی گفت: آمار دقیقی ندارم و آقای دیناروند رئیس سازمان غذا و دارو می تواند در این زمینه به طور دقیق پاسخ دهد. هاشمی افزود: بخشی از داروهایی که مورد نیاز هست و تولید داخل هم نیست، فشار زیادی به خانواده ها می آورد زیرا حمایت بیمه ای هم ندارد. وی گفت: از طرفی بیماران اعصاب و روان هم بیمارانی هستند که 40، 50 و 60 سال دائم باید دارو استفاده کنند، آنطور نیست که برای یک مقطع کوتاه مدت مانند سرماخوردگی یا بیماری گوارشی یا بیماری های دیگر باشد بنابراین از بیماری‌های بسیار پرهزینه است، چون در طول زمان توزیع می‌شود هزینه آن دیده نمی شود. هاشمی افزود: حمایت های بیمه ای نیز از این بیماران خیلی کم است، البته اخیرا بیمه ها برای مدت زمانی که بستری می شوند تسهیلاتش را ایجاد کرده اند که جای تشکر دارد ولی واقعیت این است که برای حمایت مالی در بخش هزینه های سرپایی که عمدتا داروست خیلی ضعیف عمل می کنیم. وی ابراز امیدواری کرد که شورای عالی بیمه بتواند امکاناتش را برای حمایت بیشتر از این عزیزان هم در بخش دارو و هم در
بخش بستری مزمن فراهم کند و در عین حال دولت و سازمان های
مردم نهاد و خیریه ها هم کمک کنند. هاشمی گفت: بیماران اعصاب و روان خیلی از بابت حمایتی که بیمه‌ها از آنان می کنند مظلوم واقع شده اند.
23 درصد ایرانیان دارای اختلال روان
دکتر علی اکبر سیاری نیز در خصوص آمار مبتلایان به اختلالات روانپزشکی، گفت:‌ در مطالعه‌ای که در سال 90 انجام گرفت، مشخص شد 23.6 درصد از افراد جامعه مورد مطالعه در سنین 15 تا 64 سالگی از اختلالات روانپزشکی رنج می‌برند.
افسردگی در صدر اختلالات روانپزشکی
وی با بیان اینکه این مشکل در زنان شایع تر است، گفت: آمار این اختلالات 26.4 درصد در زنان و 20.8 درصد در مردان است. شایع ترین اختلال نیز با 12.7 درصد مربوط به افسردگی است که شیوع آن در زنان 15.4 درصد و در مردان 10.2 درصد است. وی افزود: دولت باید اطمینان پیدا کند که مردم به خدمات درمانی دسترسی دارند و از آن بهره مند می‌شوند. طرح تحول نظام سلامت در وزارت بهداشت هر سه مورد دسترسی به خدمات درمانی،‌ استفاده از خدمات با کیفیت و همچنین حفاظت مالی از مردم را مدنظر قرار دارد. به گفته سیاری، در این بررسی 44 درصد از افرادی که نیاز به خدمات درمانی روانپزشکی داشتند برای درمان مراجعه کردند اما 56 درصد اصلا مراجعه نداشتند. وی همچنین بروز سایر مشکلات اجتماعی مثل سیگار، اعتیاد و الکل را از مشکلات افراد مبتلا به اختلالات روان عنوان کرد و گفت:‌متاسفانه میزان مصرف سیگار، قلیان و مواد مخدر صنعتی در این گروه بیشتر است. ما در بررسی‌های خود مشاهده کردیم که در بعضی مکان‌های ارائه قلیان مواد مخدر صنعتی نیز به آنها اضافه می‌شود که برای جامعه خطر بزرگی محسوب می‌شود.