به گزارش ایسنا، در یکی از بنرها نوشته شده «خواندن نماز از مورخه 1393/05/25 برای تمامی آقایان اجباری شده در غیر اینصورت مشمول عکس العمل خواهد شد که حدأقل آن جریمه 120 هزار تومانی می‌باشد و یا اخراج می‌شوند، آقایان باید بعد از شنیدن الله اکبر در نماز اقدام به وضو گرفتن نمایند.» در بنرهای دیگر هم راجع آوردن گوشی موبایل به داخل سالن، تردد در سالن، دعوای بین کارگران و ... هشدارهایی داده شده که تخلف در هر یک از این موارد شامل جریمه مالی و یا اخراج است! .

هر یک از این شرط و شروط عجیب و غریب قابل بحث است؛ اما در این بین عجیب‌ترین شرط این کارخانه همان «نماز اجباری» است، حال تصور کنیم کارگری را به دلیل شرکت نکردن در نماز جماعت جریمه یا اخراج کنند، این کارگر و خانواده‌اش دچار «دین‌زدگی» نمی‌شوند؟

بنده چه کاره است نماز اول وقت و یا در کل نماز خواندن را اجباری کند؟

یک استاد دانشگاه تبریز و کارشناس مسائل مذهبی در گفت‌وگو با ایسنا، در خصوص اجبار این کارخانه به کارگرانش مبنی بر خواندن نماز اول وقت، می‌گوید: خداوند به بنده‌اش چندین ساعت وقت داده تا نمازش را بخواند، حال در این بین بنده چه کاره است نماز اول وقت و یا در کل نماز خواندن را اجباری کند؟ نماز اول وقت واجب نبوده و جزو مستحبات است.

حجت الاسلام سعید امامی ادامه می‌دهد: برخی‌ها به دلایل مختلفی عذرشرعی دارند، نماز خواندن در این شرایط گناه بوده و باطل است؛ همچنین افرادی به دلیل ضعف ایمان نمار نمی‌خوانند که «نماز اجباری» آنان را از اصل دین دور می‌کند.

او خاطرنشان می‌کند: از طرفی تمامی کارکنان یک کارخانه نمی‌توانند به طور همزمان پست خود را رها کرده و نماز بخوانند، این موضوع منجر به بروز مشکلاتی برای کارخانه می‌شود. اگر صلاح بود خداوند نماز جماعت و نماز اول وقت را واجب می‌کرد و نیازی نیست بنده‌ها در این خصوص تصمیم‌گیری کنند.

او تأکید می‌کند: ترویج فرهنگ نماز خوانی تنها با کارهای فرهنگی شدنی است و اجبار در این زمینه نتیجه‌ی عکس به دنبال دارد.

اعتراض گسترده کارگران به نماز اجباری

انتشار اخبار وادار کردن کارگران کارخانه “چسب هل” به شرکت در نماز جماعت و تهدید کارگران مخالف به جریمه مالی سنگین و اخراج به اعتراض گسترده کارگران و بازتاب آن در شبکه های اجتماعی منجر شده است. …

مدیریت کارخانه چسب هل در تبریز از کارکنان خود خواسته است در نماز جماعت شرکت کنند و نماز بخوانند در غیر این صورت حداقل ۱۲۰ هزار تومان جریمه و حداکثر آن اخراج خواهند شد.

این اقدام کارخانه اگرچه در رسانه های دولتی بازتاب یافته اما همه ی آنها اجباری بودن شرکت درنماز جماعت، نصب دوربین و کنترل زمان دستشویی رفتن کارگران، اعمال مقررات جنسیت زده و تهدید به اخراج آنان را به عنوان «شرایط کاری متفاوت و تعجب برانگیز کارگران کارخانه چسب هل» گزارش کرده اند.

در دستورالعملی که در باره رفتارکارگران روی دیوار کارخانه نصب شده آمده است:

“خواندن نماز از مورخه ۱۳۹۳/۰۵/۲۵ برای تمامی آقایان اجباری شد. در غیراینصورت مشمول عکس العمل خواهد شد که حداقل آن جریمه ۱۲۰ هزار تومانی است یا اخراج می شوند.”

در پاسخ به اعتراض کارگران از جریمه ۱۲۰ هزار تومانی برای نماز نخواندن، کارخانه چسب هل در حساب توییتر خود نوشت با توجه به این که شرکت خصوصی است و “به زور کسی را در کارخانه نگه نداشته”، اجبار برای نماز صحیح است.

کارفرمای این کارخانه گفت: “اصلا برای اقامه نماز این کارخانه را زده‌ام ”

برخی کاربران شبکه‌های اجتماعی مجموعه دستورالعمل‌ها برای رفتار کارکنان، تحت عنوان “قوانین صنایع شیمیایی چسب هل” را پیدا کردند و به انتقاد از بخش‌هایی از آن پرداختند.

نه تنها در کارخانه چسب هل نماز خواندن اجباری است، بلکه “در حین گرفتن وضو صحبت کردن با یکدیگر ممنوع می باشد.”

اما محدودیت‌ها و قواعد تنها درباره آداب مذهبی نیست.

به عنوان مثال در بخشی از “قوانین” کارخانه ی چسب هل آمده است: “با توجه به این که ورود و خروج به سرویس بهداشتی توسط دوربین کنترل می شود، اگر بیش از ۱۰ دقیقه به طول انجامد، شامل عکس العمل خواهد شد.”

“اگر در کارخانه به هر دلیلی چیزی سرقت و یا مفقود شود، در صورت پیدا نشدن فرد خاطی، کلیه کارکنان جریمه شده و حداقل عذر یک نفر نیز خواسته می شود.”

بازدید فرماندار تبریز از کارخانه چسب هل

ایلنا در گزارش خود بدون اشاره به جزئیات دستورالعمل شرکت کارگران در نماز اجباری نوشته است: براساس تصاویری که از طریق نهادهای صنفی کارگری استان آذربایجان شرقی در اختیار ایلنا قرار گرفته است، «رحیم شهرتی فرد» فرماندار تبریز طی روزهای گذشته به همراه کارفرمای چسب هل از قسمت‌های مختلف خطوط تولید این کارخانه و کارگرانی که مشغول کار بوده‌اند، بازدیدی به عمل آورده است.

در همین رابطه روابط عمومی فرمانداری تبریز به ایلنا گفت: بازدید مورد نظر در هفته گذشته و براساس دعوت قبلی مدیریت کارخانه چسب هل صورت گرفته بود، که پس از آن از طرف فرمانداری در خصوص شرایط کاری این مجموعه به کارفرمای چسب هل توصیه‌های لازم انجام شد.

ناصر چمنی، مسئول کانون انجمن‌های صنفی کارگری استان آذربایجان شرقی نیز به ایلنا گفته بود که شرایط کاری در کارخانه چسب هل با «حداقل استانداردهای قانون کار مغایرت دارد» و از بازرسی اداره کار خواهان رسیدگی به این موضوع شده بود.

ایلنا با اشاره به این که کارخانه ی چسب هل علیرغم داشتن شمار زیادی از کارگران هیچگونه نهاد صنفی ندارد در پایان گزارش خود نوشته است: براساس مطالبی که در روزهای گذشته از طریق شبکه‌های مجازی منتشر شده است، کارگران کارخانه چسب هل با شرایط و تعهداتی متفاوت با حداقل‌های تعیین شده در قانون کار مشغول کارند. مجموعه این شرایط عجیب خصوصا برخوردهای انظباطی که ظاهرا از سوی کارفرمای این واحد صنعتی در مورد کارگران متخلف احتمالی در نظر گرفته شده، با واکنش منفی افکار عمومی مواجه بوده است.

رفتار صاحب کارخانه ی چسب هل با کارگران و سکوت دولت در قبال اعتصاب غذای رضا شهابی، فعال سندیکایی زندانی، نشان می دهد کارگران تا چه اندازه به اتحادیه‌های کارگری مستقل برای دفاع از حقوق صنفی آنان در برابر کارفرما و دولت نیاز دارند.