این روزها نگرانی ها پیرامون نابودی دریاچه ارومیه، به یک موضوع بین‌المللی تبدیل شده است؛ گری لویس نماینده سازمان ملل در ایران نیز ضمن اظهار نگرانی در مورد دریاچه ارومیه نوشته بود: با وجود تلاش‌های زیادی که با همکاران خود انجام داده ایم، دریاچه ارومیه به سرعت در حال سقوط است. اگر مدیریت بهتری در تقاضای منابع آب نشود مشکلات همچنان ادامه خواهد داشت. وقتش رسیده اقدامات را دو برابر کنیم.

دریاچه ارومیه یک قدم تا مرگ

یک کارشناس برجسته محیط زیست می‌گوید: دو سوم دریاچه به كلی خشك شده است.

اسماعیل کهرم او با انتقاد از برخی اظهار نظرها درباره پسروی دریاچه افزود: «زمانی می‌توانستیم از عقب‌نشینی آب دریاچه صحبت كنیم كه ساحل دریاچه مشخص بود. اما الان كه ساحلی نداریم بخواهیم اینگونه حرف بزنیم. وقتی می‌بینیم كه دو سوم دریاچه خشك شده باید به صراحت بگوییم دریاچه خشك شده است.»

او در گفت و گو با اعتماد تاکید کرد که "امیدی به بهبود وضعیت دریاچه" ندارد چرا که "نه بودجه كافی اختصاص یافته است و نه حمایت لازم وجود دارد." کهرم می گوید تلاش های دولت حسن روحانی برای احیای دریاچه شکست خورده است.

این سخنان در شرایطی مطرح می شود که چند ماه پیش رییس جمهور از "تثبیت دریاچه ارومیه" به عنوان یکی از افتخارات دولت یازدهم یاد کرد و آن را "الگوی زیست محیطی برای منطقه و جهان" دانست.

حسن روحانی در کنفرانس بین‌المللی «مقابله با گرد و غبار، چالش‌ها و راه‌حل‌های عملی» که تیرماه در تهران برگزار شد گفت: «اگر اقدام دولت یازدهم نبود امروز در غرب کشور نه با توفان گرد و غبار و شن بلکه با توفان نمک مواجه بودیم و حدود ۱۴ میلیون نفر از مردم ایران که در استان‌های مختلف غرب کشور زندگی می‌کنند ناچار به مهاجرت می‌شدند.»

اما آمارهای جدید نشان می دهد، برخلاف اعلام قبلی وضعیت دریاچه ارومیه تثبیت نشده و همچنان بحرانی است.

16شهریور ماه مدیرکل دفتر مدیریت به‌هم‌پیوسته منابع آب حوضه دریاچه ارومیه از اختلال در روند احیای این دریاچه به دلیل کاهش محسوس حجم بارش و ضرورت بازنگری در این برنامه خبر داده‌است. او به همین دلیل افزود: "برنامه احیای دریاچه ارومیه باید براساس شرایط و امکانات فعلی کشور و دولت بازنگری و سنجیده شود."

آن‌طور که این مقام مسئول گفته، براساس برنامه احیای دریاچه ارومیه، باید هر سال با تمهیدات وزارت جهاد کشاورزی در راستای اجرای طرح‌های اصلاح کشت و شیوه‌های نوین آبیاری، هشت درصد در مصرف آب بخش کشاورزی حوضه آبریز دریاچه صرفه‌جویی شود.

این در حالی است که به گفته موسوی، در سال جاری به دلیل کاهش حجم بارش‌ها، میزان برداشت از سدها نیز برای آبیاری مزارع کشاورزی افزایش پیدا کرده‌است.

این شرایط موجب شده است برنامه کاهش برداشت منابع آبی برای مصارف کشاورزی در این منطقه به خوبی اجرا نشده است. گویا دلیل اصلی این موضوع هم نگرانی از ایجاد "تنش های اجتماعی" بوده است.

اسماعیل کهرم در این باره معتقد است: «استفاده از آب دریاچه‌ای كه در حال مرگ است برای كشاورزی یعنی تبخیر. ضمن اینكه شیوه‌های آبیاری سنتی مثل غرقابی باعث می‌شود آب بیشتری اسراف شود. جای انتقاد دارد از وزارت نیرو كه چرا احیای دریاچه را در اولویت قرار نداده است.»