برپایە گزارش رسیدە بە سازمان حقوق بشری هەنگاو، از اواسط مرداد ماه تاکنون دستکم ٢٦ فعال مذهبی کُرد در شهر بوکان از سوی نهادهای امنیتی بازداشت و بە مکان نامعلومی منتقل شدەاند.

یکی از فعالین مذهبی بازداشت ٢٦ فعال مذهبی را در بوکان برای هەنگاو تایید کردە است، اما تاکنون هویت چهار نفر از این بازداشت شدگان برای هەنگاو احراز شدە است.

یک منبع مطلع در اینبارە بە هەنگاو اعلام کرد کە، آمانج حمزەلویی یکی از بازداشت شدگان می‌باشد کە روز پنجشنبە ٢٣ مرداد ماه بازداشت شدە است.

هەنگاو پیشتر نیز از بازداشت سە فعال مذهبی دیگر بە نام‌های ”امین ارمنی‌بلاغیان“، ”فایق شریعت‌پناه“ و ”اسماعیل علی‌پروری“ خبر دادە بود.

تمامی ٢٦ شهروندی کە بازداشت شدەاند بە بازداشتگاه ادارە اطلاعات ارومیە منتقل شدەاند.

از سوی دیگر، جمعی از زندانیان مذهبی کُرد در زندان مرکزی ارومیە با انتشار بیانیەای کە نسخەای از آن بە دست هەنگاو رسیدە است، نسبت بە بازداشت گستردە فعالین مذهبی کُرد در شهرهای مختلف کُردستان هشدار دادەاند.

حکم اعدام و زندان برای زندانیان سنی مذهب مشهد

خبرگزاری هرانا – ۹ زندانی سنی مذهب محبوس در زندان وکیل آباد مشهد به نام‌های حمید راست بالا، فرهاد شاکری، کبیر سعادت جهانی، محمدعلی آرایش، عیسی عیدمحمدی، حکیم عظیم گرگیج، تاج محمد خرمالی، عبدالرحمن گرگیج و حسین وارسته سلیمانی به اتهام بغی توسط دادگاه انقلاب مشهد حدود یک سال قبل به اعدام محکوم شده‌اند. همچنین محمدرضا شیخ احمدی، عبدالباسط اورسن و مرتضی فکوری از بابت اتهام مشابه هر کدام به ۱۵ سال حبس تعزیری محکوم شده‌اند. پرونده‌های این افراد حدود یک سال پیش به دیوان عالی کشور ارجاع داده شده و در انتظار رای دیوان عالی کشور است.

به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، ۹ زندانی سنی مذهب محبوس در زندان وکیل آباد مشهد در پرونده‌هایی جداگانه توسط دادگاه انقلاب مشهد به اعدام و سه تن دیگر هر کدام به ۱۵ سال حبس تعزیری محکوم شده‌اند.

بر اساس این احکام که توسط شعبه ۱ دادگاه انقلاب مشهد به ریاست قاضی محمود داوود آبادی در سال ۹۸ صادر و ابلاغ شده است، حمید راست بالا، فرهاد شاکری، کبیر سعادت جهانی، محمدعلی آرایش، عیسی عیدمحمدی، تاج محمد خُرمالی، حکیم عظیم گرگیج و عبدالرحمن گرگیج از بابت اتهامات “بغی از طریق عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران” به اعدام، حسین وارسته سلیمانی به اتهام “بغی از طریق عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش” به اعدام و محمدرضا شیخ احمدی، عبدالباسط اورسن و مرتضی فکوری به اتهام “بغی از طریق عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش” هر کدام به ۱۵ سال حبس تعزیری محکوم شدند.
حکم اعدام این افراد یکسال قبل صادر شده است با این حال برخی خانواده های آنان تا حدود دو ماه قبل از آن بی‌خبر بودند و پس از آن نیز با وعده رسیدگی منصفانه به پرونده سکوت اختیار کردند.. حال پس از گذشت یک سال از صدور حکم و به دلیل عدم تغییر حکم صادره و بلاتکلیفی با خانواده این افراد امیدوارند با اطلاع‌رسانی از این پرونده تغییری در وضعیت عزیزان خود حاصل کنند.

گفتنی است این شهروندان در روند دادرسی به وکیل منتخب دسترسی نداشته و از فرصت دفاع عادلانه در دادگاه محروم بوده‌اند.

پس از صدور حکم اعدام حدود ۱۱ ماه پیش پرونده آنان جهت تصمیم‌گیری نهایی به دیوان عالی کشور فرستاده شد و کماکان در انتظار صدور رای نهائی است.

این افراد در سال ۱۳۹۴ توسط ماموران اداره اطلاعات بازداشت و به مدت ۱۰ الی ۱۲ ماه در سلول‌های انفرادی بازداشتگاه اداره اطلاعات مشهد نگهداری شدند. آنان از حدود ۴ سال پیش در زندان وکیل آباد مشهد در بازداشت بسر می‌برند. بازپرس اول پرونده‌ها قاضی حسن حیدری و بازپرس دوم این پرونده‌ها قاضی بازرگانی منش بوده است.

نسبت دادن اتهام عضویت در گروه “حزب الفرقان” به این شهروندان در حالی است که به گفته این افراد، گروه مذکور از سال ۷۱ الی ۷۶ در ایران فعالیت داشت و تمامی آنان طی این سال‌ها بصورت میانگین ۱۰ تا ۱۲ ساله بودند.
یک منبع مطلع از شرایط این شهروندان به هرانا گفت: “حسن حیدری، بازپرس اول پرونده خود شخصا آنان را با شلاق شکنجه و تهدید می‌کرد. همچنین فرهاد شاکری در اعتراض به بلاتکلیفی خود به مدت ۴ ماه و ۱۷ روز دست به اعتصاب غذا زده بود اما مسئولان نسبت به خواسته های وی بی توجه بودند و تنها به او سرم تزریق می‌کردند و به همین روش زنده نگه داشته می‍‌شد تا حکم اعدام برای او صادر کنند!”

حسین وارسته سلیمانی مدعی است پس از گرفتن تامین از سوی سپاه از افغانستان وارد ایران شده است اما برخلاف تامین داده شده بازداشت و نهایتا به اعدام محکوم شده و حکم وی در دیوان عالی کشور تایید شده است.

هویت این ۱۲ زندانی به قرار زیر احراز شده است:

۱. حمید راست‌ بالا، ۳۶ ساله، متاهل، فرزند جلال و اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق” عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۲. فرهاد شاکری فرزند خواجه ‌نیاز اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۳. کبیر سعادت جهانی فرزند علی اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۴. محمدعلی آرایش فرزند بعیدالله اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۵. عیسی عیدمحمدی فرزند مصطفی اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۶. حکیم عظیم گرگیج فرزند صالح‌محمد اهل شهرستان فاضل آباد استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۷. تاج محمد خُرمالی فرزند ارباب، شهروند ترکمن اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۸. عبدالرحمن گرگیج فرزند سعید اهل استان گلستان است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه سلفی حزب ‌الفرقان و عضویت در جبهه همبستگی ملی اهل‌ سنت ایران”
۹. محمدرضا شیخ احمدی اهل شهرستان باخزر واقع در استان خراسان رضوی است. محکوم به ۱۵ سال حبس تعزیری به اتهام بغی از “طریق عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش”
۱۰. عبدالباسط اَوَزسَن اهل شهرستان تربت‌جام است. محکوم به ۱۵ سال حبس تعزیری به اتهام بغی از “طریق عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش”
۱۱. مرتضی فکوری اهل شهرستان تربت‌جام است. محکوم به ۱۵ سال حبس تعزیری به اتهام بغی از طریق “عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش”
۱۲. حسین وارسته سلیمانی، فرزند نورمحمد، اهل مشهد است. محکوم به اعدام بابت بغی از طریق “عضویت در گروه تکفیری و سلفی داعش”

هرانا پیشتر با انتشار نامه حمید راست بالا که در آن به شرح دوره بازجویی و فشار ماموران امنیتی به وی برای اخذ اعتراف تلویزیونی پرداخت، از بلاتکلیفی این شهروندان خبر داد. حدود دو ماه پیش نیز در نامه ای مشابه این زندانیان از وضعیت خود اطلاع رسانی کرده بودند.

حمید راست بالا در زمان بازداشت به مدت چند ماه از حق تماس با خانواده خود محروم بوده است. از سوی دیگر گفته می‌شود ماموران اداره اطلاعات در جریان مراحل بازجویی وی و سایر هم پرونده‌های او اقدام به ضرب و شتم آنان با شوکر، پاشیدن اسپری فلفل بر روی اندام‌های جنسی و تهدید به بازداشت و تجاوز به خانواده‌‌شان کرده بودند.