آدرس پست الکترونيک [email protected]

تازه ترين اخبار ما را در سايت يا وبلاگ خودتان بگذاريد









دوشنبه، 29 اردیبهشت ماه 1399 = 18-05 2020

ناگفته‌های تکان‎دهنده یک فروشنده مشروبات الکلی تقلبی

بنا بر اعلام سازمان پزشکی قانونی کشور، از اول اسفند ۱۳۹۸ (آغاز شیوع ویروس کرونا) تا ۶ اردیبهشت ۱۳۹۹، ۷۹۶ نفر بر اثر مسمومیت با مشروبات الکلی حاوی متانول فوت کرده‌اند که تهران با ۲۰۵ فوتی، بیشترین تعداد قربانیان را دارد. بنا بر اعلام این نهاد قضایی، این آمار، بزرگ‌ترین حادثه مسمومیت جمعی بر اثر مصرف متانول در کشور در مقایسه با تلفات سال‌های اخیر بوده است.

من خلافکارم، اما قاتل نیستم

سعید، تولیدکننده مشروبات الکلی است؛ ۳۲ ساله، اهل جنوب شهر، پخش‌کننده مشروبات الکلی در مناطق جنوب، غرب، شمال و مرکز تهران، بهبود‌یافته از اعتیاد به کوکایین. گاهی خرج زندگی را از ساخت‌وساز و خرید و فروش ماشین جور می‌کند، اما برج اصلی، از تولید مشروبات الکلی در سوله‌ای اطراف تهران، یا خرده‌فروشی بار وارداتی قاچاق از کردستان عراق تامین می‌شود.

سعید هم، خبر مرگ و مسمومیت مصرف‌کنندگان مشروبات آلوده به متانول در روز‌های هول و نهیب «کرونا» را شنیده، اما در طول ۹۵ دقیقه مصاحبه، ۳ بار این جمله را تکرار می‌کند: «من خلافکار هستم، اما قاتل نیستم.»

«کرونا» مقصر بود؟

۳۰ بهمن ۱۳۹۸، خبر فوت دو بیمار مبتلا به کووید ۱۹ در کشور منتشر شد. صبح سه روز بعد؛ همان صبحی که مردم شنیدند و فهمیدند «الکل»، گندزداست، صف طویلی برای خرید «الکل طبی» جلوی داروخانه‌ها تشکیل شد. پیش از آن، عرضه داروخانه‌ای اتانول ۷۵ یا ۹۶ درجه - که در گویش عموم، به «الکل طبی» یا «الکل سفید» معروف است و به الکل میوه هم شهرت دارد - مشمول ممنوعیت فروش بدون نسخه و مقررات کمیسیون ماده ۲۰ سازمان غذا و دارو درباره عرضه دارو‌های تحت کنترل بود. علاوه بر آنکه به دنبال گزارش‌های مکرری که در دهه ۷۰ درباره آمار بالای سوءمصرف الکل سفید خام توسط معتادان الکل و عوارض بازگشت‌ناپذیر این مدل از اعتیاد منتشر می‌شد، از سال ۱۳۸۳، «دناتونیوم بنزوات» (بیترکس) هم به محتوای شیشه‌های ۱۲۰ و ۶۰۰ سی سی اتانول اضافه شده بود که تلخی طعم اتانول خام را غیرقابل تحمل می‌کرد.

اما همه این‌ها مربوط به قبل از ظهور ردپای «کرونا» بود. از اسفند ۹۸، تعادل عرضه و تقاضا در تمام مناسبات اقتصادی کشور بر هم خورد. بازار، شکل و تعریفی دیگر پیدا کرد، ممنوعیت خرده‌فروشی اتانول لغو شد، واردات اتانول آزاد شد، تعرفه گمرکی واردات صفر شد، آمار تولید اتانول از «محرمانگی» خارج شد، صادرات اتانول ممنوع شد، تولید اتانول بی‌نیاز از مجوز شد، واحد‌های صنفی کوچک، با دریافت پروانه موقت، به جمع تولیدکنندگان مواد ضدعفونی بر پایه الکل پیوستند و .... خانه آخر این مسیر، شبکه خلاصه و در سایه، اما همیشه بیدار تولیدکنندگان اصلی و سرشناس مشروبات الکلی بودند که اتفاقا این بار و برخلاف آنچه طی سه ماه گذشته به ذهن مردم تزریق شد، ورق‌ها اصلا به نفع «آنها» برنگشت.

تولیدکنندگان مشروبات الکلی، اگرچه در این ایام فروش چند برابری داشتند، اما این بار، خرده‌پا‌های توزیع که ردیف اول صف مشتریان تولیدکننده و حداقل، چند صد برابر تعداد تولیدکنندگان هستند - بنا به نقل سعید، اینطور تصور کنید که هر منطقه از هر شهر، حداقل ۱۰ خرده‌فروش مشروبات الکلی دارد - از اتفاقات پیش‌آمده؛ ناآگاهی برخی‌ها، اجبار به خانه‌نشینی برخی‌ها، بی‌حوصلگی برخی‌ها و در نهایت، ولع بیشتر برخی‌ها برای نوشیدن هرچه بیشتر در روز‌های «کرونایی»، بیشترین سود را بردند مگر وقتی پای چاله‌ای نادیدنی، سقوط آزاد بی‌بازگشت نصیب اقبالشان شد؛ چاله کم‌سوادی در تشخیص تفاوت متانول (الکل صنعتی) و اتانول و اعتماد به فروشنده الکل خام.

روایتی که سعید تعریف می‌کند، این جور است که از یک دهه قبل به این سمت، به دنبال گرانی دلار و افزایش تقلب در بار وارداتی گران و مخدوش‌شدن روابط دوستانه ایران و کردستان عراق، بسیاری از خرده‌فروش‌های مشروبات الکلی، ترجیح دادند به جای خراب‌کردن اعتبار خود به دلیل عرضه مشروبات الکلی فاسد و بی‌کیفیت وارداتی، میدان تولید را در دست بگیرند. نیمه دهه ۸۰ که جای پای تولید وطنی در بورس زیرزمینی عرضه مشروبات الکلی محکم شد، هر بطر مشروب تولید کارخانه‌های ترکیه و امارات، با قیمت ۸۰ هزار تومان به دست مصرف‌کننده ایرانی می‌رسید که تولید داخلی، ارزان‌تر از این رقم تمام می‌شد.

سعید می‌گوید: «چند ساله که بار وارداتی از کردستان عراق، داغونه. اوایل دهه ۹۰، هر چی از عراق به دستمون می‌رسید، فاسد بود. از همون موقع، تولید رو شروع کردم. تا قبلش خوب بود. سال ۹۰، شبی ۷ میلیون تومن از فروش مشروب وارداتی درآمد نقد داشتم. از کردستان عراق، هر بطر رو ۳۵ هزار تومن می‌خریدم، اینجا ۷۰ هزار تومن می‌فروختم. فروشنده من جنس رو از کارخونه‌های ترکیه و عراق می‌خرید؛ جنسای برگشتی و کیفیت پایین یا اونایی که برای ایران و کشورای آسیایی تولید می‌شد. تا دو سال قبل که دلار اینطور گرون نبود هم، گاهی ازش بار می‌خریدم. تلفن می‌زدم به صاحب بار، سفارش می‌دادم، ۵۰۰ بطر، ۶۰۰ بطر، اونم با سمند یا ۴۰۵ برام می‌فرستاد تهران. اونم یه چرخه بود. اونجا یه نفر تخصص جاسازی داشت. یه میلیون تومن می‌گرفت ۵۰۰ بطر رو توی سمند یا پژو جاسازی کنه. یه تعمیرکار، پول می‌گرفت کمک فنر رو می‌برید و کوتاه‌تر و سفت‌تر می‌کرد که ماشین موقع حرکت، لی لی نکنه، ۵۰۰ لیتر آب تو این ماشین بود. ماشین که راه می‌افتاد، دو تا اسکورت داشت که تا کرج همراهش می‌اومدن و از طریق بی‌سیم با هم در تماس بودن. ماشینا همه لیزینگی بود، همه بدون سند، صاحب همه ماشینا، نامعلوم. حرکت همه ماشینا، وقت تاریکی هوا. کل هزینه با صاحب بار بود، من فقط پول جنس می‌دادم. ۱۲ میلیون بابت یه ماشین. الان، باید ۳۰۰ میلیون بدم. نمی‌صرفه. جنس وارداتی هم دیگه کیفیت نداره. همه قسمش، فله میاد، بدون جعبه. اصلا نمی‌دونی چی تو این بطریاست. قیمتش رو که می‌شنوی باید شک کنی به کیفیتش. وقتی قیمت ویسکی امریکایی، ۴۰۰ دلاره و اینجا، خرده‌فروش یه تومن قیمت میده، یعنی تقلب. وقتی می‌تونی با ۵۰ میلیون، یه کارگاه خارج از تهران راه بندازی، با ۴۰۰ هزار تومن، یه دستگاه تقطیر از سایتای اینترنتی بخری که برات رایگان می‌فرستن به هر آدرسی که بگی و حتی میان به عنوان خدمات بعد از فروش! بشکه‌های ۲۲۰ لیتری هم برات نصب می‌کنن، چرا خودتو به دردسر بندازی که جنس وارداتی تقلبی گرون بخری؟ کافیه یه سر بری ضایعاتیای میدون شوش، بطر مشروب دست دوم از هر مدل که بخوای، پیدا میشه، حتی برچسبم داره. در بطری رو هم با دستگاه نوشابه‌زنی پلمب می‌کنی. یه تیم خرید راه میندازی که میرن انبار نفت یا پله نوروزخان برای خرید کشمش یا خرما. ۱۵ کیلو کشمش بخری و ۸ روز حوصله کنی، ۴۰ لیتر مشروب داری که یه قطره هم الکل نمی‌خواد. اگه به تولید انبوه برسی، می‌تونی ساعتی ۴۰ لیتر تولید کنی که یه قطره هم الکل نمی‌خواد.»

از اوایل دهه ۹۰ که زمانبندی تولید وطنی، شبانه‌روزی شد، خرده‌فروش‌های مشروبات الکلی هم، به یک قانون نانوشته برای سودآوری رسیدند؛ یک دبه ۲۰ لیتری مشروب را با ۲۰ یا ۳۰ یا ۴۰ لیتر الکل سفید مخلوط می‌کنند و از یک دبه ۲۰ لیتری، ۳ دبه ۲۰ لیتری بسازند. سعید می‌گوید هر دبه ۲۰ لیتری را یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به خرده‌فروش می‌فروشد و از باقی و آتی آنچه به سر این دبه خواهد آمد، بی‌نصیب می‌شود. سعید می‌گوید هر دبه ۲۰ لیتری، ۱۹ بطر ۱.۵ لیتری را پر می‌کند و خرده‌فروش، اگر بدون تقلب، همان که خریده را بفروشد، ۵۰۰ هزار یا نهایت، یک میلیون تومان سود می‌برد، اما معمولا، محتوای هر دبه، با الکل سفید و در بسیاری مواقع، با آب حاوی انواع دارو‌های خواب‌آور، متادون و ترامادول، دو یا سه برابر می‌شود که به این نحو، حداقل ۳ الی ۴ برابر پولی که برای خرید یک دبه خرج شده، به جیب خرده‌فروش برمی‌گردد. این بار هم همین اتفاق افتاد. خرده‌فروش‌ها دبه ۲۰ لیتری مشروب را از تولید‌کننده اصلی خریدند تا با تزریق الکل سفید، معادل یا بیشتر از حجم دبه، از ۲۰ لیتر، به ۶۰ یا حتی ۷۰ لیتر جنس برسند. اما این وسط، یک اتفاق، تناسب این معادله پر سود را برهم زد؛ کمبود اتانول به دلیل افزایش چند برابری حجم تقاضای مواد ضدعفونی برپایه الکل در بازار، که تابعی از شیوع بیماری بود، دلالان متانول را به این انگیزه واداشت که با تصور تفاوت نامحسوس الکل سفید و الکل صنعتی، متانول را با محلول‌های سفیدکننده، رنگ‌زدایی کنند و در بازار عمومی؛ همان جا که دلال‌های اتانول خرید می‌کردند، الکل صنعتی را به اسم الکل سفید بفروشند. دلال واسطه خرید الکل برای خرده‌فروش‌ها هم، سراغ همان بازار همیشگی رفت غافل از اینکه این بار و برخلاف همیشه، صد‌ها دبه «متانول» به دست خرده‌فروش رسید؛ خرده‌فروشی که حتی به اختلاف قیمت جنس همیشگی هم شک نکرد.

در شرایط عادی، در بازار عمده‌فروشی، قیمت هر لیتر اتانول ۹۶ درصد از تولید روزانه ۴۰۰ الی ۵۰۰ هزار لیتر محصول بیش از ۴۰ کارخانه الکل‌سازی، حدود ۶۰ هزار تومان و برای شرکت‌های تولیدکننده مواد ضدعفونی مشمول دریافت با نرخ دولتی، ۱۵ الی ۱۷ هزار تومان و قیمت هر کیلو متانول با خلوص ۹۹ درصد، ۳۲۰۰ الی ۴۰۰۰ تومان است. فروش هر کدام هم مقررات خاص دارد؛ غلامحسین مهرعلیان؛ مدیر کل داروی سازمان غذا و دارو می‌گوید که فروش اتانول، حتی در بازار عمده‌فروشی، فقط در قبال حواله رسمی و مهرشده سازمان غذا و دارو و مشمول مصوبات کمیسیون ماده ۲۰ این سازمان مجاز است و فروش اتانول بدون دریافت این حواله، غیرقانونی است. عمده‌فروشان رسمی اتانول که اغلب، خوراک آزمایشگاه‌ها، بیمارستان‌ها و داروخانه‌ها را تامین می‌کنند، تابع این مقررات هستند، اما یکی از تولید کنندگان الکل سفید می‌گوید که طی ۳ ماه گذشته، تماس‌های تلفنی فراوان از سوی مشتریانی داشته که ادعا می‌کردند گالن ۲۲۰ لیتری الکل سفید را برای مصونیت از بیماری و گندزدایی منزل می‌خواهند و می‌گوید احتمال نشت الکل سفید، با وجود همه سخت‌گیری‌ها، در بازار آزاد و در مدار توزیع، اصلا صفر نیست؛ همان فرعی‌های نادیدنی، جایی که دلالان اتانول، کمین می‌کنند تا خوراک خرده‌فروشان مشروبات الکلی را تامین کنند.

خرید متانول، شرایط نسبتا آسان‌تری دارد، چون این حلال که به الکل چوب هم مشهور است، در واحد‌های پتروشیمی تولید می‌شود و سالانه ۳۰۰ هزار تن از تولید ۸ میلیون و ۳۰۰ هزار تنی داخل، خوراک صنایع کشور است، اما به دلیل قابلیت سوءاستفاده برای خودکشی و تولید مت آمفتامین تقلبی (در زمان‌هایی که ماده موثره اولیه - سودوافدرین - در دسترس نیست و قاچاقچیان، ترکیباتی نزدیک به فرمولاسیون اصلی را با حل کردن در متانول، به ماده‌ای بی‌هویت تبدیل کرده و به اسم شیشه می‌فروشند) فروش این ماده هم نیازمند دریافت مجوز‌هایی از وزارت صنعت، معادن و تجارت است.

بیشترین واحد‌های صنعتی تولید متانول، نزدیک به استان‌های نفت‌خیز هستند و یک عمده فروش متانول می‌گوید که ظرف ۳ ماه گذشته، درخواست‌های متفرقه برای خرید مقادیر کمتر از تناژ؛ خرید بشکه‌های ۱۷۵ لیتری یا ۲۲۰ لیتری، افزایش یافته است. این فروشنده که تمام مجوز‌ها و ترخیص‌ها را در کارخانه مستقر در جاده منتهی به شیراز تایید و ممهور می‌کند، می‌گوید: «مشتریان ما، ثابتند و معمولا برای مصارف صنعتی مثل تولید چسب یا رنگ خرید می‌کنند. از وقتی بیماری شایع شد، درخواست‌های خریدی در سایت ما ثبت می‌شد که دلایل عجیب داشت. دلایلی که کاملا شک برانگیز بود. وقتی با خریدار صحبت می‌کردیم هم، نمی‌توانست دلیل خریدش را توجیه کند. تصور ما، تقلب استفاده از متانول به جای الکل سفید در تولید مواد ضدعفونی بود و فکر نمی‌کردیم بخواهند در تولید مشروب استفاده کنند، چون همه می‌دانند که خوردن متانول، کشنده است.»

خرده فروش‌های مشروبات الکلی هم می‌دانستند که خوردن متانول، کشنده است؟

قطعا می‌دانستند، اما هیچ شک نبردند که چرا در آن بازار شلوغ، در آن بازاری که داروخانه‌دار روی درِ مغازه‌اش برچسب «الکل نداریم» می‌چسباند، دلال الکل، ده‌ها دبه «الکل سفید» با پیک و وانت می‌فرستد آن هم با همان قیمتی که قبل از اسفند خرید و فروش می‌شد؛ لیتری ۱۲ هزار تومان، لیتری ۱۷ هزار تومان، قیمت‌هایی که به گفته دلال، فیلتر نشت از کارخانه و تطمیع جیب ده‌ها واسطه را رد کرده بود و، چون «نشتی» بود، ثبات نسبی قیمتش هم توجیه می‌شد. خرده‌فروشان، آنقدر از ولع رسیدن به سود ۵ برابری و ۱۰ برابری در بازار تقاضای رو به انفجار، هیجان‌زده بودند که هیچ ظنی بر تفاوت کیفیت و خلوص و ماهیت آنچه به دست‌شان رسیده بود نبردند و با وجود فراوانی کیت‌های تشخیص اتانول و متانول در همان بازار‌های قاچاق دلال پرور، حتی زحمت امتحان نقطه اشتعال الکل را هم به خود ندادند.

در هفته اول اسفند، هزاران لیتر مشروب الکلی، با هزاران لیتر متانول، ترکیب و در بطری‌های نیم لیتری و یک لیتری، بسته‌بندی و راهی شاهراه‌های توزیع شد.

سعید می‌گوید: «هیچ تولید‌کننده‌ای کار خودش رو خراب نمی‌کنه. اصلا تولیدکننده نیازی به الکل نداره، چون خرما و کشمش، مشروب با بالاترین درصد الکل به ما میده. پس ما، خریدار الکل نیستیم. ضمن اینکه حرفه‌ای‌ها هم فرق مشروب مخلوط با الکل رو می‌فهمن. این بار، اون کسی که رد داده، خرده‌فروش بوده. اما قبل از اون، پلیس باید بره سراغ فروشنده‌ای که متانول رو رنگ‌بری کرده و به اسم اتانول فروخته.»



شهنام April 27, 2020 11:55 AM

باز هم فیک نیوزی دیگر از دستگاه تبلیغاتی کثیف رژیم که از وحشت خالی شدن مسجدها و امامزاده های نکبت و تبدیل شدن خانه ها به میخانه و محفل شادی هر چرت و پرتی را منتشر میکنند مبادا ایرانیان کمی شاد شوند الکلهای تقلبی هم محصول سپاه است ایرانیان بهتر است شراب و عرق را در خانه تهیه کنند تا دچار مسمومیت نشوند پاینده ایران

گزارش یا اعتراض به این نظر


Translate by Google: English | Français | Deutsch | Español
به اشتراک بگذارید:
  4254 بازدید |






© copyright 2004 - 2020 IranPressNews.com All Rights Reserved
Cookies on IranPressNews website
We use cookies to ensure that we give you the best experience on our website. This includes cookies from Google and third party social media websites if you visit a page which contains embedded content from social media. Such third party cookies may track your use of our website. We and our partners also use cookies to ensure we show you advertising that is relevant to you. If you continue without changing your settings, we'll assume that you are happy to receive all cookies on our website. However, you can change your cookie settings at any time.