در بیشتر موارد قتل‌های ناموسی، قاتل در ملاءعام اقدام به قتل می‌کند تا به نوعی به افراد دیگر جامعه هم هشدار دهد که در صورت تکرار سرنوشتی مشابه مقتول در انتظار آنهاست.

نتیجه تحقیقات یک کنشگر اجتماعی که مدیرعامل یک «ان.جی.او» به نام زنان ریحانه در خوزستان است نشان می‌دهد در دو سال گذشته دست‌کم ۶۰ زن در خوزستان به دلایل ناموسی به قتل رسیده‌اند. عاطفه بروایه مدیرعامل این «ان.جی.او» در پژوهش خود گفته در میان کشته‌شدگان قتل‌های ناموسی دختر ۱۰ و ۱۵ ساله هم وجود داشته است. او گفته که در ارتباط با این ۶۰ مورد قتل تاکنون یک نفر هم مجازات نشده و حتی خانواده‌ها از قاتلان شکایتی نکرده‌اند.

تجربه جهان از مجازات قاتلان جنایت‌های ناموسی هم مشابه ایران است. تحقیقات مرکز مطالعات زنان در لاهور پاکستان نشان می‌دهد در اکثر قتل‌ها نوعی ائتلاف میان مردان علیه مقتول شکل می‌گیرد و قاتل در واقع «افتخار» کشتن مقتول را به دست می‌آورد. در این جوامع سران قبیله یا جامعه از قاتلان در برابر پلیس حفاظت می‌کنند. از سوی دیگر جامعه بزرگتری که پلیس را هم شامل می‌شود به لحاظ فرهنگی با قاتل احساس همدردی دارند و از این رو دادستان و پلیس به نوعی همدستی با قاتل محکومند و از گناهش می‌گذرند.

در ایران هم شرایط اسفناک است. مواردی از قتل‌های ناموسی گزارش شده که جمع کثیری از اعضای یک خانواده هر یک با یک ضربه مقتول را کشته‌اند و به این ترتیب هیچ کدام از آن‌ها به طور مستقیم قاتل محسوب نمی‌شوند. قانون هم در این موارد حمایتی از زنان ندارد و به این ترتیب همه اعضای خانواده تنها به مشارکت در قتل محکوم و بعد از مدتی با رضایت، ولی‌دم که غالبا خودش در قتل مقتول همدستی داشته آزاد می‌شوند. پرونده رومینا اشرفی دختر نوجوان تالشی که به دست پدرش کشته شد، هنوز در افکار عمومی باز است.

موضوع قصاص به ولی دم برمی‌گردد و اوست که باید در اینباره تصمیم بگیرد بنابراین پدر رومینا که ولی‌دم و صاحب خون محسوب می‌شد، تنها به مجازاتی که مدعی العموم برای قتل در نظر گرفته می‌شود و بعد از گذراندن دوره محکومیت آزاد خواهد شد.

به گزارش رویداد24، مساله اصلی ریشه در یک نگاه تاریخی دارد. این فجایع محصول رویکرد قویا زن‌ستیز مردان در جوامع پدرسالار است. زنستیزی هم خود محصول «مالکیت خصوصی» است که به طور تاریخی زن را به عنوان کالای تحت مالکیت مرد تعریف کرده است.

مالکیت خصوصی در واقع زنان را ابتدا کالای پدر و بعد همسرانشان می‌داند و از زنان انتظار دارد از مردان تبعیت کنند. بنابراین هر تخطی از «حکومت مردان» می‌تواند تنبیه سختی به همراه داشته باشد. اجرای تنبیه هم نوعی ائتلاف مردانه را پشت سر خود دارد چرا که هر تنبیهی در واقع هشدار به زنان دیگری است که خیال سرپیچی در سر دارند.